پرش به متن مقاله
مقالات مالیاتی

مالیات اجاره چیست؟ نرخ محاسبه مالیات بر اجاره

نویسنده: معین بارانی | حسابدار و مدرس مالیاتی آیا شما هم مالک ملک و یا مستاجر هستید؟ نمی‌دانید که نحوه محاسبه مالیات بر اجاره چگونه است؟ در ماده 1 قانون مالیات‌های مستقیم...

آم
آقای مالیات
۲۰ آذر ۱۴۰۱ ۸ دقیقه مطالعه به‌روزرسانی: ۲۰ آذر ۱۴۰۱
مالیات اجاره چیست؟ نرخ محاسبه مالیات بر اجاره
ابزار مطالعه
اندازه متن و حالت مطالعه متمرکز را تنظیم کنید.

معین بارانی

نویسنده: معین بارانی | حسابدار و مدرس مالیاتی

آیا شما هم مالک ملک و یا مستاجر هستید؟ نمی‌دانید که نحوه محاسبه مالیات بر اجاره چگونه است؟ در ماده 1 قانون مالیات‌های مستقیم که پایه و اساس اخذ مالیات است عنوان شده که هر شخص حقیقی ایرانی مقیم ایران و هر شخص حقوقی ایرانی نسبت به کلیه درآمدهایی که در ایران یا خارج از ایران تحصیل می‌نماید مشمول پرداخت مالیات هستند.

بنر دوره کارشناسی، مشاور و وکیل مالیاتی

در ادامه قانون مالیات‌های مستقیم و در فصل اول در باب سوم که مرتبط با مالیات بر درآمد املاک است کلیه موارد مربوط به املاک که شامل مالیات اجاره مسکونی، اداری و تجاری به صورت کامل بیان شده است؛ که ما در این مقاله از آقای مالیات قصد داریم در مورد مالیات اجاره، نحوه محاسبه مالیات بر اجاره، انواع املاک مورد اجاره و معافیت‌های مالیات بر اجاره صحبت کنیم پس همراه ما باشید.

در قانون مالیات‌های مستقیم در هر فصل اولین ماده‌های قانونی مربوط به پایه‌های مالیاتی در آن فصل است و در مورد فصل مالیات بر درآمد املاک نیز ماده 52 قانون مالیات‌های مستقیم عنوان می‌کند که درآمدی که شخص حقیقی یا حقوقی ناشی از واگذاری حقوق خود نسبت به املاک واقع در ایران کسب می‌کند پس از کسر معافیت‌های مقرر در این قانون مشمول مالیات املاک است.

مالیات اجاره املاک

منظور قانون گذار از واگذاری حقوق خود در ماده 52 همان درآمد اجاره است. درآمد مشمول مالیات اجاره معادل 75% مبلغ اجاره دریافتی است و 25% که کسر می‌شود بابت کلیه هزینه‌ها و استهلاکات و تعهدات اجاره دهنده ملک مطابق صدر ماده 53 قانون مالیات‌های مستقیم است و از بابت املاک اجاری هیچ هزینه دیگری قابل قبول نیست. اگر اجاره دهنده ملک مالک نباشد درآمد مشمول مالیات اجاره معادل مابه التفاوت اجاره دریافتی و اجاره پرداختی است.

انواع املاک مورد اجاره

املاک به طور کلی به دسته‌های املاک مسکونی، تجاری، اداری و کشاورزی دسته بندی می‌شوند. املاک مسکونی که مورد استفاده آن‌ها نیز مسکونی است از معافیت متراژی بهره مند هستند که این معافیت برای املاک واقع در تهران معادل 150 متر زیربنای مفید و در سایر شهرها تا مجموع 200 متر زیربنای مفید است.

نکته قابل توجه در مورد املاک مسکونی این است که اگر مورد استفاده اداری داشته باشند مشمول این معافیت متراژی نمی‌باشند. در مورد املاک اداری، تجاری و کشاورزی در صورتی که به اجاره واگذار شوند مشمول مالیات با حفظ شرایط صدور ماده 53 قانون مالیات‌های مستقیم هستند. حال که با انواع املاک مورد اجاره آشنا شدید برای مطالعه بیشتر در مورد سایر مفاهیم مالیاتی پیشنهاد می‌کنم به صفحه آموزش مالیات مراجعه کنید.

پرداخت مالیات بر درآمد اجاره املاک بر عهده چه کسی است؟

در مورد مالیات اجاره املاک باید گفت که به طور کلی پرداخت مالیات بر درآمد اجاره املاک به عهده مؤجر است. اما در قانون مالیات‌های مستقیم در صورتی که مستاجر شخصیت حقوقی باشد مطابق تبصره 9 ماده 53 مکلف به کسر و پرداخت مالیات تکلیفی اجاره تا پایان ماه بعد از پرداخت اجاره است.

اظهارنامه مالیات بر اجاره

در مورد اظهارنامه مالیاتی اجاره املاک بستگی دارد که مؤجر شخصیت حقوقی یا حقیقی باشد. در صورتی که مؤجر شخصیت حقیقی باشد بایستی تا پایان تیر ماه سال بعد اظهارنامه اجاره املاک را ارسال کند و مالیات مربوطه را بپردازد. اما در صورتی که مستاجر شخصیت حقوقی باشد بایستی همزمان با اظهارنامه مالیات عملکرد در ردیف مربوطه درآمد اجاره املاک را وارد نماید و در صورت اینکه مشمول مالیات باشد مالیات مربوطه را به سازمان امور مالیاتی پرداخت نماید.

معافیت های مالیات بر اجاره

در مورد معافیت مالیات بر اجاره موارد مختلفی در قانون مالیات‌های مستقیم عنوان شده است که به ترتیب ذکر شده در قانون مالیات‌های مستقیم به بررسی هر کدام از آن‌ها می‌پردازیم.

اولین مورد که تبصره 1 ماده 53 قانون مالیات‌های مستقیم ذکر کرده است این است که:

محل سکونت پدر یا مادر یا همسر یا فرزند یا اجداد و همچنین محل سکونت افراد تحت تکفل مالک اجاری تلقی نمی‌شود مگر این که به‌موجب اسناد و مدارک ثابت گردد که اجاره پرداخت می‌شود. در صورتی که چند واحد مسکونی محل سکونت مالک و یا افراد مزبور باشد یک واحد ‌برای سکونت مالک و یک واحد مسکونی برای هر یک از افراد مذکور به انتخاب مالک از مشمول مالیات موضوع این بخش خارج خواهد بود.

بایستی دقت شود که در تبصره 1 ماده 53 قانون مالیات‌های مستقیم این املاک را در قسمت صدر تبصره اجاری تلقی نکرده و در قسمت دوم املاک مذکور را از مشمول قانون خارج کرده است.

معافیت های مالیات بر اجاره

دومین مورد که در تبصره 2 ماده 53 قانون مالیات‌های مستقیم عنوان شده است که املاکی که به صورت مجانی در اختیار اشخاص موضوع ماده 2 قانون مالیات‌های مستقیم به عنوان مثال شهرداری‌ها و دهیاری‌ها قرار می‌گیرد را غیر اجاری تلقی کرده است.

در سومین مورد تبصره 8 ماده 53 قانون مالیات‌های مستقیم عنوان می‌کند که اگر مالک ملک خودش را بفروشد و برای مدتی که از شش ماه نباید تجاوز کند ملک در اختیار خودش باشد این ملک برای مدت مذکور اجاری تلقی نمی‌شود. اگر شخص حقیقی درآمدی غیر از درآمد اجاره املاک نداشته باشد می‌تواند از معافیت ماده 84 قانون مالیات‌های مستقیم استفاده کند که این معافیت هر سال در قانون بودجه مشخص می‌شود.

اگر شما هم دارای پرونده سنگین مالیاتی هستید و با معافیت‌های مالیات بر اجاره آشنایی ندارید، می‌توانید از خدمات مشاوره مالیاتی آنلاین، تلفنی و حضوری مؤسسه ما استفاده کنید.

مهلت پرداخت مالیات اجاره به چه صورتی است؟

نحوه پرداخت مالیات اجاره توسط مستاجر به این صورت است که مؤدیان مالیاتی بسته به این که شخص حقیقی یا شخص حقوقی هستند مهلت پرداخت مالیات بر درآمد اجاره آن‌ها متفاوت است. از آن جا که اشخاص حقیقی فقط سال مالی دارند و این مورد در رابطه با درآمد اجاره نیز صادق است، این اشخاص تا پایان تیر ماه در مورد مالیات بر درآمد اجاره مهلت ارسال اظهارنامه و پرداخت مالیات را دارند و مورد اشخاص حقوقی بستگی به این دارد که سال مالیاتی دارند یا سال مالی و بسته به تاریخ پایان سال مالی حداکثر تا 4 ماه پس از پایان سال مالی یا مالیاتی مهلت ارسال اظهارنامه و پرداخت مالیات دارند. در صورتی که درآمد مذکور در اظهارنامه ارسال نشود مشمول جریمه ای معادل 10% مالیات متعلق است که این جریمه غیر قابل بخشودگی است.

اگر مستاجر هستید و نیاز دارید که اظهارنامه مالیات بر اجاره رد کنید به شما پیشنهاد می‌کنم مقاله اظهارنامه مالیاتی چیست را مطالعه کنید.

مهلت پرداخت مالیات اجاره

اعتراض به مالیات اجاره

مؤدیان مالیاتی می‌توانند به مالیات تشخیصی توسط گروه حسابرسی مالیاتی اعتراض کنند و نحوه اعتراض به این صورت است که می‌بایست به سایت رسمی سازمان امورمالیاتی مراجعه و اعتراض خود را در سامانه ثبت الکترونیکی اعتراضات و شکایات ثبت کنند.

در صورتی که قرارداد اجاره‌ای که بین مؤجر و مستاجر امضا می‌شود کمتر از 80% جدول املاک مشابه باشد حسابرس مالیاتی از جدول املاک مشابه برای محاسبه مالیات بر درآمد اجاره املاک استفاده می‌کند. مؤدی مالیاتی می‌تواند به این نحوه رسیدگی اعتراض کند و درخواست اجرای قرار خود را به صورت کتبی در لایحه خود مرقوم نماید. چنانچه اطلاعات بیشتری در خصوص دادرسی مالیاتی لازم دارید پیشنهاد ما تهیه دوره مستری دفاع مالیاتی است.

در صورتی که اسناد و مدارکی دال بر اینکه ملک مذکور در سالی که مالیات از آن مطالبه شده است بدون مستاجر بوده است از قبیل قبض برق بدون کارکرد می‌توانید مالیات مذکور را تعدیل کنید.

اگر نسبت به مالیات اجاره تشخیصی خود اعتراض دارید، برای نوشتن متن اعتراض به مالیات می‌توانید از نمونه متن لایحه دفاعیه مالیاتی استفاده کنید.

جمع بندی

ما در این مقاله از آقای مالیات در مورد مالیات اجاره، انواع املاک مورد اجاره، اظهارنامه مالیات بر اجاره، معافیت‌های مالیات بر اجاره، اینکه پرداخت مالیات بر درآمد اجاره املاک بر عهده چه کسی است صحبت کردیم. اگر در مورد معافیت‌های مالیات اجاره و یا اظهارنامه مالیات اجاره سوال دارید در قسمت کامنت‌ها از مشاورین متخصص مؤسسه ما بپرسید.

گفت‌وگوی خوانندگان

دیدگاه‌ها و تجربه کاربران

پرسش، تجربه یا بازخورد خود را بنویسید. امتیاز ستاره‌ای به ارزیابی شفاف‌تر کیفیت محتوا و دوره کمک می‌کند.

۱۵ دیدگاه
مریم 4 نوامبر 2024

سلام و روز بخیر
در اجاره ملک به شخص حقوقی اگر مالک توافق کند که خودش مالیات اجاره را پرداخت میکند، آیا تکلیف ارسال اظهارنامه مالیات اجاره و دریافت قبض از مستاجر (شخص حقوقی) کاسته میشود یا خیر؟

محدثه پیامی 18 نوامبر 2024

سلام و درود.
مطابق قانون، تکلیف کسر مالیات از وجه اجاره پرداختنی و پرداخت مالیات، در زمان پرداخت مال الاجاره بر عهده شخص حقوقی هست و این تکلیف در دفاتر قانونی و سیستم مالی این مجموعه باید درج بشه و دقت کنید این مورد اختیار نیست که امکان توافقی بین طرفین رو به وجود بیاره، پس شخص حقوقی باید تکلیف خودش رو انجام بده. مگر در صورتی که موجر، غیر مشمول مالیات باشه.
از طرفی موجر تکلیف اظهارنامه اش پابرجا هست و صرفا باید رسیدهای پرداخت مالیات را از شخص حقوقی دریافت و بایگانی کند.
-------------
منابع: تبصره ۹ ماده ۵۳ ق.م.م - ماده ۸۰ ق.م.م - ماده ۲ ق.م.م - بخشنامه ۱۱۳۰۴ مورخ ۱۵/۱۱/۱۳۸۲ - بخشنامه ۲۰۰/۹۳/۶۳ مورخ ۱۳۹۳/۰۶/۰۸

مریم فیاضی 11 مارس 2024

سلام روزتون به خیر اگر ملک بر ای ما که شرکت هستیم سند دار نباشد باز هم مشمول پرداخت مالیات هستیم

محمد 17 ژانویه 2024

سلام
وقتتون بخیر
من خونم رو دو سال و نیم هست اجاره دادم به یک شرکت و الان قصد تخلیه دارند.و این مدت مالیات رو پرداخت نکردند الان که در حال تخلیه هستند مالیات به عهده شرکت هست یا من؟و اگر شرکت مالیات رو پرداخت من میبایست مبلغ مالیات رو به شرکت برگردونم یا نه؟

آقای مالیات 29 ژانویه 2024

مالیات به عهده شما می باشد اما طبق تبصره ۹ ماده ۵۳ ق.م.م شرکت مکلف به کسر مالیات به صورت ماهانه از اجاره بهای پرداختی به شما و پرداخت آن به اداره مالیات مربوطه و فیش پرداخای را تحویل شما میداد و شما در اخر تا پایان تیر ماه هر سال موظف به ارسال اظهارنامه برای تعیین میزان درامد حاصل از اجاره سالانه خود می باشید

قادر وطنی 15 جولای 2023

با سلام و تشکر از اطلاعات خوبتون
خدا قوت
دوست عزیز سوالی داشتم . اگر موجر یک شخص حقوقی باشد آیا از معافیت 150 متر املاک مسکونی شهر تهران می تواند استفاده کند؟

آقای مالیات 22 جولای 2023

سلام وقتتون بخیر امیدوارم که حالتون عالی باشه قانون شرطی برای این مورد نگذاشته

ناصر صداقت 28 ژوئن 2023

خیلی متشکر از راهنمایی های شما

آقای مالیات 8 جولای 2023

پیروز باشید.

امین واعظ طهرانی 14 مارس 2023

من اعتراض به برگه تشخیص اجاره املاک رو نمیتونم ثبت کنم سامانه اعتراض میزنه برکه تشخیص موجود نیست

آقای مالیات 16 مارس 2023

سلام وقتتون بخیر امیدواریم که حالتون عالی باشه دستی تایپ کنید و تحویل دبیرخانه حوزه مالیاتی تون بدین.

بهار 20 آوریل 2022

درود اگر هزینه و پرداخت مالیات اجاره با مستاجر (طبق قرارداد) باشه اونوقت محاسبه مالیات و ثبت حسابداری آن چگونه میشود؟

آقای مالیات 1 می 2022

سلام وقت بخیر دوست عزیز
اگر موجر حقیقی باشد به نرخ ماده 131 و اگر موجر حقوقی باشد به نرخ ماده 105
ثبت حسابداری:
هزینه اجاره بدهکار
حسابهای پرداختنی(موجر)بستانکار
مالیات اجاره بستانکار

علیرضاقنبرپور 29 ژانویه 2022

عالی بود،موفق باشید

آقای مالیات 16 فوریه 2022

سلام
مرسی از اینکه مقاله رو مطالعه کردید.
اگر نیاز به مشاور مالیاتی دارید، برای دریافت مشاوره مالیاتی آنلاین، تلفنی و حضوری به صفحه https://mrtax.site/tax-advice مراجعه کنید و یا پنل اشتراکی مشاوره بخرید.https://mrtax.site/consult